Strona główna

O LEADER

Nigdy społeczność wsi i małych miast nie miała możliwości tak bezpośredniego decydowania o tym, na co przeznaczone zostaną środki z Unii Europejskiej. Może nie są to jeszcze znaczące środki w stosunku do wszystkich środków, które napłyną do naszego kraju z Unii w najbliższych latach, ale takich środków, oddanych tak bezpośrednio do dyspozycji mieszkańców wsi, jeszcze nie było.

Program Leader realizowany w Europie od 1991 roku, a w Polsce od 2004 roku jest częścią większego Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich – PROW, określony jako tzw. Oś 4 – Leader w tym Programie. PROW jest jednym z kilku tzw. programów operacyjnych, które określają sposób wykorzystania środków unijnych w Polsce i dotyczy rozwoju obszarów wiejskich i małych miast. Ich mieszkańcy mogą korzystać także z innych programów operacyjnych.

PROW określa warunki na jakich różni Beneficjenci – osoby fizyczne, zarówno rolnicy, jak i domownicy gospodarstw rolnych, przedsiębiorcy oraz osoby prawne – gminy, organizacje pozarządowe, spółki, spółdzielnie itp., a także parafie mogą korzystać ze środków programu. Środki w PROW podzielone są na tzw. Osie, a te z kolei na tzw. Działania. Z punktu widzenia Programu Leader ważne są Działania Osi 4, ale także Osi 3 PROW, a dokładnie trzy spośród czterech Działań tej Osi:

a)    Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej;
b)    Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw;
c)    Odnowa i rozwój wsi.

O większość środków z PROW, podobnie jak w innych programach operacyjnych, należy zabiegać, składając projekty, w odpowiednich, ponadlokalnych instytucjach wdrożeniowych – Urzędzie Marszałkowskim oraz Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W Programie Leader jest inaczej. Społeczność wiejska danego obszaru, określonego przez nią dobrowolnie, powołuje organizację – specjalne stowarzyszenie zwane Lokalną Grupą Działania – LGD. Ta organizacja opracowuje Lokalną Strategię Rozwoju – LSR. W tej Strategii LGD zawiera, jakie rodzaje projektów preferuje dla jej realizacji, określa sposób oceny projektów. Później po zatwierdzeniu Strategii przez Urząd Marszałkowski, zbiera projekty od Beneficjentów, dokonuje oceny ich zgodności ze Strategią, wybiera projekty do dofinansowania, ustala listy projektów wg określonych przez siebie w Strategii kryteriów oceny i przekazuje listy do odpowiednich instytucji wdrożeniowych, gdzie projekty, w kolejności podanej na listach, poddawane są tylko ocenie formalnej (w przypadku braków, Beneficjent wzywany jest do ich uzupełnienia), a następnie zawierane są umowy z Beneficjentami.

Dla realizacji LSR będzie można składać projekty na warunkach takich samych jak, określone zostały w trzech w/w Działaniach Osi 3 oraz na tzw. „małe projekty”. Szczegóły znajdują się w odpowiednich rozporządzeniach na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi – www.minrol.gov.pl w zakładce PROW 2007-2013.

LGD będzie zbierać projekty od potencjalnych Beneficjentów, oceniać je i przekazywać instytucjom wdrożeniowym, ale będzie też dysponować środkami na wspieranie potencjalnych Beneficjentów w przygotowaniu projektów, ich rozliczeniu itp.. Środki, osobne od tych, przeznaczonych na projekty Beneficjentów, LGD otrzyma na swoją działalność biurowo-administracyjną i działalność szkoleniowo-doradczą w 100%. LGD otrzyma też w 100%, osobne środki na realizacje tzw. „projektów współpracy”, realizowane wspólnie z innymi LGD w kraju i zagranicą.

Na obszarze sześciu gmin: Biskupice, Gdów, Łapanów, Nowy Wiśnicz, Trzciana i Żegocina utworzona została 31 lipca 2008 r. Lokalna Grupa Działania o nazwie „Dolina Raby”.

W okresie od połowy 2009 do połowy 2015 roku czyli w takim, w jakim planowana jest realizacja LSR, LGD „Dolina Raby” może dysponować następującymi kwotami proporcjonalnymi do liczby mieszkańców obszaru LGD na koniec grudnia 2006 roku:

a)    na realizację LSR (projektów Beneficjentów) – 6 439 624 zł tj. średnio 1 073 270,67 zł rocznie,
b)    na projekty współpracy – 166 542 zł tj. średnio 27 757 zł rocznie,
c)    na funkcjonowanie LGD (koszty biurowo-administracyjne i szkoleniowo-doradcze) – 1 609 906 zł tj. średnio 268 317,67 zł rocznie, przy czym na koszty biurowo-administracyjne do 15% wszystkich wydatków tj. przy założeniu pełnego wykorzystania dostępnych środków – 1 232 410,8 zł tj. średnio 205 401,8 zł rocznie.